Klauzule społeczne

Zamówienia społecznie odpowiedzialne to taki rodzaj zrównoważonych zamówień, w których bierze się pod uwagę ich  pozytywny wpływ na społeczeństwo.

Mogą służyć wspieraniu osób zagrożonych wykluczeniem społecznym – osobom niepełnosprawnym, osobom długotrwale bezrobotnym, byłym więźniom – wszystkim tym, którym ciężko jest znaleźć pracę.

W Polsce instytucje publiczne mogą na przykład zastrzec w swoim zamówieniu, że daną usługę może zrealizować tylko firma, której połowę pracowników stanowią niepełnosprawni. Można też domagać się aby do zrealizowania zlecenia zostały zatrudnione osoby dotychczas bezrobotne lub młodociane uczące się zawodu.

Jednak społecznie odpowiedzialne zamówienia to również coś więcej – to dbanie o to by pracownicy, którzy realizują zamówienie byli uczciwie wynagradzani, aby mieli odpowiednie warunki pracy i byli zatrudniani w sposób rzeczywiście odpowiadający charakterowi ich pracy.

W tej chwili zdarza się niestety, że pracownicy (na przykład w ochronie) zatrudniani są za stawki poniżej określonej ustawowo płacy minimalnej lub zmuszani są do zakładania własnej działalności gospodarczej.

Zamówienia społecznie odpowiedzialne nie powinny odnosić się tylko do Polski. Powinny stać się też elementem polskiego wkładu w rozwiązywanie światowych problemów.

Polskie instytucje kupują produkty wytwarzane w krajach rozwijających się. Przy produkcji elektroniki, odzieży, żywności (np. kawy, herbaty) niejednokrotnie łamane są prawa człowieka.

Zamawianie zrównoważonych produktów fair trade poprawi sytuację rolników w krajach Afryki i Azji. Wymaganie odpowiednich warunków pracy przy produkcji komputerów czy ubrań poprawi los robotników w Chinach czy Bangladeszu.

Takie działania prowadzone są na coraz szerszą skalę w Europie Zachodniej i w Skandynawii. Warto aby Polska również włączyła się w ten pozytywny trend.